การสร้างเกมหรือแอนิเมชันในโปรแกรม Scratch จะไม่สามารถทำให้ตัวละครเคลื่อนที่ได้ หากไม่มี กลุ่มคำสั่ง Motion (การเคลื่อนที่) ซึ่งเป็นบล็อกคำสั่งพื้นฐานที่ใช้ควบคุมการเดิน การวิ่ง การหมุน การกำหนดตำแหน่ง และการเคลื่อนที่ของตัวละครบนเวที
กลุ่มคำสั่ง Motion จึงถือเป็นหนึ่งในบล็อกคำสั่งที่ผู้เริ่มต้นเรียน Scratch ทุกคนควรทำความเข้าใจ เพราะเป็นพื้นฐานของการสร้างเกมทุกประเภท ไม่ว่าจะเป็นเกมเก็บเหรียญ เกมเขาวงกต เกมกระโดด หรือเกมผจญภัย
Motion คืออะไร
Motion คือ กลุ่มคำสั่งที่ใช้ควบคุมการเคลื่อนที่ของตัวละคร (Sprite)
สามารถใช้สำหรับ
- เดินหน้า
- ถอยหลัง
- หมุนซ้าย
- หมุนขวา
- เคลื่อนที่ไปยังตำแหน่งที่กำหนด
- ลื่นไถลไปยังตำแหน่ง
- เปลี่ยนทิศทาง
- เด้งเมื่อชนขอบเวที
บล็อกคำสั่ง Motion ที่ควรรู้
1. Move () Steps
ใช้สำหรับให้ตัวละครเดินไปข้างหน้าตามจำนวนก้าวที่กำหนด
ตัวอย่าง
move 50 stepsผลลัพธ์
ตัวละครเดินไปข้างหน้า 50 ก้าว
2. Turn Right ()
ใช้หมุนตัวละครไปทางขวา
ตัวอย่าง
turn 90 degreesผลลัพธ์
ตัวละครหมุนขวา 90 องศา
3. Turn Left ()
ใช้หมุนตัวละครไปทางซ้าย
ตัวอย่าง
turn 90 degreesผลลัพธ์
ตัวละครหมุนซ้าย 90 องศา
4. Go to x: y:
ใช้ย้ายตัวละครไปยังตำแหน่งที่กำหนดทันที
ตัวอย่าง
go to x:0 y:0ผลลัพธ์
ตัวละครย้ายไปอยู่กึ่งกลางเวที
5. Glide () Seconds to x: y:
ใช้ให้ตัวละครเคลื่อนที่อย่างนุ่มนวล
ตัวอย่าง
glide 2 secs to x:100 y:50ผลลัพธ์
ตัวละครลื่นไถลไปยังตำแหน่งใหม่ภายใน 2 วินาที
6. Point in Direction
กำหนดทิศทางที่ตัวละครหัน
ตัวอย่าง
point in direction 90ผลลัพธ์
ตัวละครหันไปทางขวา
7. Change x by ()
เปลี่ยนตำแหน่งในแนวนอน
- ค่าเป็นบวก → ไปทางขวา
- ค่าเป็นลบ → ไปทางซ้าย
8. Change y by ()
เปลี่ยนตำแหน่งในแนวตั้ง
- ค่าเป็นบวก → ขึ้น
- ค่าเป็นลบ → ลง
9. Set x to ()
กำหนดตำแหน่งแกน X
10. Set y to ()
กำหนดตำแหน่งแกน Y
11. If on Edge, Bounce
เมื่อชนขอบเวทีให้เด้งกลับ
เหมาะสำหรับ
- เกมลูกบอล
- เกมยิงอุกกาบาต
- เกมเก็บคะแนน
12. Set Rotation Style
กำหนดลักษณะการหมุนของตัวละคร
เช่น
- หมุนได้ทุกทิศทาง
- ซ้าย-ขวา
- ไม่หมุน
ตัวอย่างการใช้งาน Motion
ตัวอย่างการทำให้แมว Scratch เดินและหมุน
เมื่อคลิกธงเขียว
เดิน 100 ก้าว
หมุนขวา 90 องศา
เดิน 100 ก้าวผลลัพธ์
ตัวละครจะเดินเป็นรูปตัว L
Motion ใช้สร้างอะไรได้บ้าง
กลุ่มคำสั่ง Motion สามารถนำไปใช้สร้างโปรแกรมได้หลากหลาย เช่น
- เกมเก็บเหรียญ
- เกมเขาวงกต
- เกมกระโดด
- เกมแข่งรถ
- เกมยิงอวกาศ
- การ์ตูนแอนิเมชัน
- นิทานแบบโต้ตอบ
- สื่อการเรียนรู้
ใบงานที่ 10 กลุ่มคำสั่ง Motion
หลังจากศึกษาบทเรียนนี้แล้ว นักเรียนสามารถทำ ใบงานที่ 10 กลุ่มคำสั่ง Motion เพื่อทบทวนความรู้ โดยภายในใบงานประกอบด้วย
- ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับ Motion
- อธิบายความหมายของบล็อกคำสั่ง
- แบบเลือกตอบ
- การเขียนบล็อกคำสั่ง
- การวาดภาพและอธิบายการใช้งาน Motion
การฝึกทำใบงานจะช่วยให้นักเรียนเข้าใจการเคลื่อนที่ของตัวละครและสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการสร้างเกม Scratch ได้อย่างถูกต้อง
สรุป
กลุ่มคำสั่ง Motion เป็นพื้นฐานสำคัญของการเขียนโปรแกรม Scratch เพราะใช้ควบคุมการเคลื่อนที่ของตัวละครทั้งหมด ไม่ว่าจะเป็นการเดิน การหมุน การกำหนดตำแหน่ง หรือการเด้งเมื่อชนขอบ หากนักเรียนเข้าใจการใช้งาน Motion ก็จะสามารถสร้างเกมและแอนิเมชันที่มีการเคลื่อนไหวได้อย่างสนุกและสร้างสรรค์
